برای بررسی اولیه توان مصرفی، مقایسه مدل‌ها و دریافت اطلاعات خرید با ما در ارتباط باشید.
دیزل ژنراتور مناسب کارخانه دستگاهی است که بتواند برق موردنیاز تجهیزات ضروری یا خطوط تولید را با توان کافی و پایداری مناسب تأمین کند. برای انتخاب آن باید میزان مصرف برق، جریان راهاندازی موتورهای صنعتی، تعداد دستگاههای همزمان، ساعات کارکرد و شرایط محل نصب بررسی شود.
اگر ژنراتور فقط هنگام قطع برق شهر استفاده می‌شود، معمولاً مدلی با رتبه توان اضطراری مناسب بررسی خواهد شد؛ اما برای کارخانه‌ای که ژنراتور منبع اصلی برق آن است، ظرفیت Prime یا در کاربری‌های خاص Continuous اهمیت دارد.
به همین دلیل نمی‌توان گفت تمام کارخانهها به ژنراتور ۱۰۰، ۲۵۰ یا ۵۰۰ کاوا نیاز دارند. دو کارخانه با مساحت یکسان ممکن است بهدلیل تفاوت دستگاههای تولیدی، مصرف برق کاملاً متفاوتی داشته باشند.
در این راهنما، روش انتخاب توان مناسب، تفاوت ژنراتور اضطراری و دائم‌کار، معیارهای مقایسه برند و نکات مهم خرید دیزل ژنراتور صنعتی را بررسی می‌کنیم.
برای مرور مراحل انتخاب دستگاه و نکات پیش از خرید، راهنمای جامع دیزل ژنراتور را بخوانید.
توان دیزل ژنراتور کارخانه باید براساس بار واقعی تجهیزات و شرایط راهاندازی آن‌ها محاسبه شود، نه صرفاً مساحت سالن تولید یا تعداد کارکنان.
برای مثال، کارخانه‌ای که تنها به برق اضطراری روشنایی، تجهیزات کنترلی و چند دستگاه سبک نیاز دارد، ممکن است بتواند از ژنراتوری با ظرفیت نسبتاً پایین استفاده کند. در مقابل، یک واحد صنعتی دارای کمپرسورهای بزرگ، الکتروموتورهای سنگین و چند خط تولید، به ظرفیت بسیار بیشتری نیاز خواهد داشت.
در انتخاب توان ژنراتور کارخانه، سه موضوع تعیین‌کننده هستند:
پیش از بررسی مدل‌ها، بهتر است فهرست مصرفکنندههای کارخانه مشخص شود. سپس میتوان ظرفیت‌های مختلف را در بخش خرید دیزل ژنراتور صنعتی مقایسه کرد.
اولین مرحله انتخاب ژنراتور، مشخص‌کردن تجهیزات مصرف‌کننده و میزان مصرف واقعی آن‌هاست.
برای هر دستگاه، توان الکتریکی ورودی، تعداد، نوع تغذیه، ضریب توان و نحوه راهاندازی را مشخص کنید.
تجهیزات مهم معمولاً شامل دستگاههای خط تولید، کمپرسور، پمپ، سیستم تهویه، تجهیزات سرمایشی، روشنایی، دستگاههای جوشکاری و تابلوهای کنترل هستند.
توجه داشته باشید که توان درج‌شده روی پلاک برخی الکتروموتورها، توان مکانیکی خروجی است و با توان الکتریکی ورودی یکسان نیست. بنابراین نباید تمام اعداد روی پلاک تجهیزات را بدون بررسی با یکدیگر جمع کرد.
فرض کنید یک کارگاه تولیدی به‌صورت همزمان به توان الکتریکی ورودی زیر نیاز دارد:
| تجهیزات | توان مصرفی فرضی |
|---|---|
| دستگاههای خط تولید | ۴۵ کیلووات |
| کمپرسور هوا | ۱۵ کیلووات |
| سیستم تهویه | ۸ کیلووات |
| روشنایی و تجهیزات کنترلی | ۱۲ کیلووات |
| جمع بار همزمان | ۸۰ کیلووات |
در این مثال فرض کرده‌ایم تمام اعداد، توان الکتریکی ورودی قابل اتکا هستند و تجهیزات نام‌برده همزمان کار می‌کنند.
توان ژنراتورها معمولاً با واحد کاوا (kVA) اعلام می‌شود، درحالی‌که توان اکتیو مصرفی با کیلووات (kW) مشخص می‌شود.
رابطه عمومی این دو واحد به شکل زیر است:
توان ظاهری (kVA) = توان اکتیو (kW) ÷ ضریب توان (PF)
اگر صرفاً برای برآورد اولیه، ضریب توان کل بار را ۰٫۸ فرض کنیم:
۸۰ ÷ ۰٫۸ = ۱۰۰ کاوا
بنابراین توان ظاهری بار در این مثال تقریباً ۱۰۰ کاوا خواهد بود.
این عدد هنوز ظرفیت نهایی ژنراتور نیست؛ زیرا باید جریان راهاندازی موتورها، افت ولتاژ مجاز، ضریب اطمینان و شرایط واقعی کار نیز بررسی شوند. همچنین ضریب توان ۰٫۸ یک فرض محاسباتی است و الزاماً ضریب توان واقعی هر کارخانه نیست.
در بعضی پروژه‌ها لازم است ظرفیت مناسبی برای تغییرات بار یا توسعه آینده در نظر گرفته شود.
برای مثال، اگر در محاسبه مقدماتی فوق، ۱۵ درصد ظرفیت اضافی صرفاً برای بررسی اولیه منظور کنیم:
۱۰۰ × ۱٫۱۵ = ۱۱۵ کاوا
اما این محاسبه به‌تنهایی به معنی مناسب‌بودن یک ژنراتور ۱۱۵ یا ۱۲۵ کاوا نیست. ممکن است شرایط استارت کمپرسور یا الکتروموتورهای کارخانه به دستگاه بزرگ‌تری نیاز داشته باشد.
برای آشنایی بیشتر با این موضوع، مقاله ضریب اطمینان ژنراتور و نقش آن در انتخاب ظرفیت را مطالعه کنید.
یکی از اصلی‌ترین تفاوت‌های انتخاب ژنراتور صنعتی با ژنراتورهای مصرف خانگی، وجود الکتروموتورهای بزرگ و بارهای راهاندازی سنگین است.
الکتروموتورهایی مانند موتور کمپرسور، پمپ، دستگاههای برش و تجهیزات خط تولید ممکن است در لحظه روشن‌شدن به جریان بسیار بیشتری نسبت به شرایط عادی نیاز داشته باشند.
اگر دیزل ژنراتور توان لازم برای این وضعیت را نداشته باشد، ممکن است هنگام راهاندازی دستگاه‌ها افت ولتاژ یا فرکانس رخ دهد. این موضوع می‌تواند باعث اختلال در عملکرد تجهیزات و حتی توقف راهاندازی موتور شود.
روش استارت موتور نیز بر ظرفیت ژنراتور اثر دارد:
به همین دلیل، صرفاً اضافه‌کردن یک درصد ثابت به جمع توان مصرفی برای تمام کارخانهها روش دقیقی نیست.
در واحدهایی با چند موتور بزرگ، تعیین ترتیب روشن‌شدن دستگاه‌ها یا راهاندازی مرحلهای بارها می‌تواند در انتخاب ظرفیت مناسب مؤثر باشد.
انتخاب نوع کارکرد ژنراتور به شرایط تأمین برق کارخانه بستگی دارد.
اگر کارخانه در حالت عادی از برق شبکه استفاده می‌کند و ژنراتور تنها هنگام قطعی برق وارد مدار می‌شود، باید دستگاهی با رتبه توان مناسب کارکرد اضطراری بررسی شود.
این نوع استفاده در کارخانه‌هایی رایج است که هدف اصلی آن‌ها جلوگیری از توقف کامل فعالیت، حفظ عملکرد تجهیزات ضروری یا تکمیل ایمن فرایند تولید هنگام قطع برق است.
اگر ژنراتور منبع اصلی برق کارخانه است یا قرار است ساعات طولانی با بار متغیر کار کند، ظرفیت Prime یکی از معیارهای اصلی انتخاب خواهد بود.
همچنین برای کارکرد پیوسته با بار تقریباً ثابت، ممکن است رتبه Continuous متناسب‌تر باشد.
هنگام مقایسه دو دستگاه، باید توان‌های هم‌نوع را با یکدیگر مقایسه کنید؛ توان اضطراری یک مدل را نباید با توان Prime مدل دیگر یکسان فرض کرد.
برای توضیح دقیق‌تر این موضوع می‌توانید مطلب تفاوت توان دائم و اضطراری دیزل ژنراتور را بخوانید.
اندازه ساختمان یا سوله به‌تنهایی معیار انتخاب ظرفیت ژنراتور نیست. نوع فعالیت تولیدی و تجهیزات موردنیاز تعیین‌کننده‌تر هستند.
در بعضی کارگاه‌ها، نیاز اصلی تأمین برق روشنایی، تابلوهای کنترل، دستگاههای سبک یا بخش محدودی از خط تولید است.
برای این مجموعهها ممکن است ظرفیت‌های پایین‌تر قابل بررسی باشند. برای مثال، صفحه ژنراتور کامینز ۱۵۰ کاوا یکی از گزینه‌های موجود در فهرست محصولات الوند پاور است.
البته صرفاً کوچک‌بودن کارخانه به معنی مناسب‌بودن ظرفیت ۱۵۰ کاوا نیست؛ نتیجه محاسبات باید با مشخصات واقعی دستگاه مطابقت داشته باشد.
کارخانه‌های دارای چند دستگاه تولیدی، کمپرسور، پمپ و تجهیزات تهویه معمولاً به بررسی دقیق‌تر توان همزمان و جریان راهاندازی نیاز دارند.
در این واحدها گاهی امکان تقسیم مصرفکنندهها به دو گروه ضروری و غیرضروری وجود دارد. به این ترتیب میتوان در زمان قطعی برق فقط بخش‌هایی از خط تولید یا تجهیزات حیاتی را فعال نگه داشت.
این روش ممکن است بدون نیاز به تأمین همزمان برق کل کارخانه، نیاز عملیاتی مجموعه را برطرف کند.
در کارخانه‌های بزرگ، راهاندازی موتورهای پرقدرت، وجود خطوط تولید متعدد و حساسیت فرایندها به افت ولتاژ اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
در این شرایط ممکن است ظرفیت‌های چندصد کاوا یا بیشتر، یا استفاده از چند ژنراتور موازی، مورد بررسی قرار گیرد.
برای نمونه، دیزل ژنراتور کامینز ۵۰۰ کاوا مدل QSM15 G1 یکی از مدل‌های ثبت‌شده در سایت الوند پاور است که میتوان مشخصات آن را در مرحله مقایسه بررسی کرد.
انتخاب یک ژنراتور بزرگ یا چند ژنراتور کوچک‌تر باید براساس قابلیت اطمینان موردنیاز، میزان بار، هزینه، افزونگی، امکان توسعه و طراحی تابلوهای کنترل انجام شود.
کامینز، پرکینز و ولوو از برندهایی هستند که در بازار تجهیزات تولید برق صنعتی شناخته می‌شوند. اما نمی‌توان صرفاً براساس نام برند، یکی را بهترین انتخاب برای تمام کارخانهها معرفی کرد.
برای مقایسه این برندها باید عوامل زیر بررسی شوند:
به‌عنوان مثال، هنگام بررسی انواع دیزل ژنراتور کامینز، بهتر است مدل‌ها را براساس ظرفیت، نوع استفاده و اطلاعات فنی قابل تأیید مقایسه کنید؛ نه صرفاً قدرت یا محبوبیت نام برند.
اگر قرار است ژنراتور ساعات طولانی کار کند، هزینه کل مالکیت شامل سوخت، سرویس، تعمیرات و زمان توقف احتمالی ممکن است از تفاوت قیمت اولیه دو دستگاه مهم‌تر باشد.
پس از مشخص‌شدن ظرفیت و نوع کارکرد، باید تجهیزات جانبی و شرایط نصب نیز بررسی شوند.
برای کارخانه‌هایی که ژنراتور باید هنگام قطعی برق به‌صورت خودکار وارد مدار شود، سیستم انتقال برق اهمیت زیادی دارد.
تابلو ATS وضعیت برق شبکه را پایش می‌کند و در یک سیستم اتوماتیک سازگار، فرایند راهاندازی و انتقال بار میان برق شهر و ژنراتور را مدیریت می‌کند.
برای آشنایی با نحوه عملکرد این سیستم، مطلب تابلو ATS دیزل ژنراتور چیست و چگونه کار می‌کند؟ را مطالعه کنید.
نکته مهم این است که ATS به‌تنهایی برق بدون وقفه تأمین نمی‌کند. اگر کارخانه تجهیزات کنترلی یا فرایندهایی دارد که حتی قطعی کوتاه برق را تحمل نمی‌کنند، ممکن است به UPS یا راهکارهای تکمیلی نیاز داشته باشد.
دیزل ژنراتور صنعتی هنگام کار گرما، لرزش و صدا تولید می‌کند. به همین دلیل محل استقرار دستگاه باید از نظر گردش هوا، مسیر اگزوز، فونداسیون، دسترسی برای تعمیرات و ایمنی بررسی شود.
در محیط‌هایی که کنترل صدا اهمیت دارد، انتخاب اتاق سایلنت دیزل ژنراتور می‌تواند بخشی از راهکار باشد؛ مشروط بر اینکه کاهش صدا باعث اختلال در تهویه و خنک‌کاری دستگاه نشود.
همچنین دمای محیط و ارتفاع محل نصب ممکن است موجب کاهش توان قابل‌استفاده ژنراتور شوند و باید براساس اطلاعات سازنده لحاظ شوند.
قیمت اولیه تنها هزینه خرید دیزل ژنراتور کارخانه نیست. مصرف گازوئیل، روغن، فیلترها، سرویس دوره‌ای و هزینه تعمیرات نیز در تصمیم‌گیری نقش دارند.
مصرف سوخت باید برای مدل دقیق موتور و در درصد بار موردنظر از اطلاعات معتبر بررسی شود.
خرید دستگاهی بسیار بزرگ‌تر از نیاز نیز لزوماً انتخاب اقتصادیتری نیست. کارکرد طولانی با بار بسیار کم، بسته به طراحی موتور و توصیه سازنده، می‌تواند مشکلات بهره‌برداری و نگهداری ایجاد کند.
قیمت دیزل ژنراتور صنعتی براساس ظرفیت و مشخصات فنی آن تعیین می‌شود، اما دو دستگاه با توان اسمی مشابه ممکن است قیمت متفاوتی داشته باشند.
عوامل اصلی مؤثر بر قیمت عبارت‌اند از:
برای دریافت قیمت قابل مقایسه، بهتر است ظرفیت موردنیاز، نوع کاربری و تجهیزات جانبی در درخواست استعلام مشخص شده باشند.
برای اینکه انتخاب دستگاه سریع‌تر و دقیق‌تر انجام شود، بهتر است اطلاعات زیر در اختیار کارشناس فنی قرار بگیرد:
الوند پاور در صفحه اصلی خود ابزار محاسبه مقدماتی توان نیز دارد. می‌توانید برای برآورد اولیه از ماشین‌حساب توان دیزل ژنراتور الوند پاور استفاده کنید؛ با این توجه که محاسبات اولیه جایگزین بررسی دقیق بار راهاندازی و انتخاب مهندسی نیستند.
بهترین دیزل ژنراتور برای کارخانه الزاماً گران‌ترین مدل یا قدرتمندترین دستگاه موجود در بازار نیست؛ بلکه ژنراتوری است که با بار واقعی، شرایط راهاندازی تجهیزات، ساعات استفاده و نیاز عملیاتی کارخانه هماهنگی داشته باشد.
اگر قرار است ژنراتور فقط هنگام قطع برق روشن شود، باید توان اضطراری مناسب بررسی شود. اگر منبع اصلی برق است، رتبه توان Prime یا Continuous متناسب با کاربری اهمیت خواهد داشت.
برای انتخاب دیزل ژنراتور مناسب کارخانه، ابتدا فهرست تجهیزات و میزان مصرف برق مجموعه را آماده کنید. سپس می‌توانید از طریق فرم «درخواست خرید و مشاوره» در سایت الوند پاور اطلاعات پروژه را ثبت کنید تا ظرفیت، مدل و پیکربندی قابل بررسی مشخص شود.
شماره مشاوره و فروش الوند پاور: ۰۹۰۰۱۲۲۴۵۳۱
برای تکمیل بررسی، راهنمای راهنمای انتخاب توان دیزل ژنراتور را بخوانید.
ظرفیت مناسب به توان تجهیزات و تعداد مصرفکنندههای همزمان بستگی دارد. حتی یک کارخانه کوچک ممکن است بهدلیل داشتن الکتروموتورهای سنگین به ژنراتور بزرگ نیاز داشته باشد.
ممکن است برای تأمین برق اضطراری تجهیزات ضروری یا برخی واحدهای تولیدی مناسب باشد؛ اما بدون محاسبه بار همزمان و جریان راهاندازی نمی‌توان مناسب‌بودن آن را تأیید کرد.
بسیاری از کارخانهها دارای تجهیزات و الکتروموتورهای سهفاز هستند و معمولاً به ژنراتور سهفاز نیاز دارند. بااینحال انتخاب نهایی باید با نوع مصرفکنندهها، ولتاژ موردنیاز و توزیع بار میان فازها هماهنگ باشد.
بله، به شرطی که سیستم ژنراتور برای بار همزمان، شرایط راهاندازی و کیفیت برق موردنیاز طراحی شده باشد. در بعضی مجموعهها، راهاندازی مرحلهای و اولویتبندی مصرفکنندهها انتخاب اقتصادیتری است.
بسته به نیاز مجموعه، ممکن است دیزل ژنراتور مناسب، تابلو ATS، سیستم کنترل، تجهیزات حفاظتی و برای بارهای حساس، UPS لازم باشد. طراحی این تجهیزات باید توسط متخصص واجد صلاحیت انجام شود.
